Kardioneuroza: co to jest, objawy i leczenie (leki, środki ludowe)

W niektórych przypadkach wiele osób odczuwa ból lub dyskomfort w okolicy serca w towarzystwie strach, silne osłabienie, bóle głowy, nudności i inne nieprzyjemne objawy. Zwykle wizyta u kardiologa na czas pomaga ustalić ich przyczyny i ustalić diagnozę.

Jednak w rzadkich przypadkach badania kierowane przez lekarzy wykazują jedynie niewielkie ilości organiczne zmiany lub ich całkowity brak, a kardiolog nie może postawić zwykłej diagnozy i przepisać leczenie. W takich przypadkach należy porozmawiać o diagnozie - kardioneurozie.

Przyjrzyjmy się bliżej, co to jest i jak leczyć kardioneurozę.

Co to jest kardioneuroza?

Kardioneuroza (lub jak to się nazywa nerwica serca) to choroba psychosomatycznazwiązane z zaburzeniami somatycznymi. Oficjalna diagnoza ICD-10 dla pacjentów z tą chorobą to F45.3 - dysfunkcja somatyczna autonomicznego układu nerwowego.

W przypadku kardioneurozy normalne postrzeganie własnej czynności serca jest zakłócone, co prowadzi do rozwoju zwiększonego lęku i atak paniki.

Przyczyny kardioneurozy

Istnieje wiele możliwych przyczyn i warunków wstępnych wystąpienia kardioneurozy. Pomimo tego, że serce kurczy się automatycznie, ludzki układ nerwowy odbiera i reguluje czynność serca. W przypadku nieprawidłowego działania, zwłaszcza w części wegetatywnej, dochodzi do naruszenia normalnej relacji między mózgiem a układem sercowo-naczyniowym.

W rezultacie osoba może mieć wrażenie, że serce nie pracuje prawidłowo, z przerwami lub bolesnymi odczuciami. Główne powody podobnymi problemami w pracy układu nerwowego mogą być:

• silne lub długotrwałe sytuacje stresowe, szoki psychiczne, zarówno niedawne, jak i przeszłe;
• niestabilność psychiki i labilność emocjonalna, indywidualne cechy charakteru (lęk, podejrzliwość), akcentowanie lub zaburzenie osobowości;
• choroby układu hormonalnego, problemy metaboliczne, zaburzenia gospodarki hormonalnej, zwłaszcza w okresie restrukturyzacji organizmu (młodzież, ciąża);
• ciągła przepracowanie fizyczne, psychiczne lub emocjonalne, brak snu;
• niezdrowy tryb życia – niestabilny tryb pracy i odpoczynku, palenie tytoniu, spożywanie napojów alkoholowych, środków odurzających lub psychoaktywnych;
• choroby, które trwają przez długi czas, osłabiają układ odpornościowy i zwiększają ogólne niepokojące tło;
• choroba sercowo-naczyniowa zawał mięśnia sercowego lub udar;
• niedobór ferrytyny lub żelaza w surowicy krwi.

Najczęściej nerwica serca występuje, gdy istnieje kilka przyczyn lub czynników prowokujących, ale czasami wystarczy jeden - na przykład narażenie na silny stres. Głównymi grupami ryzyka są młodzi ludzie o wrażliwej psychice i osoby starsze z dużą liczbą chorób przewlekłych. Większość pacjentów to kobiety, ze względu na specyfikę metabolizmu hormonalnego.

Duże znaczenie ma również poziom aktywności fizycznej. Osoby, które preferują aktywny tryb życia i uprawiają sport lub spędzają dużo czasu na świeżym powietrzu, znacznie rzadziej chorują na kardioneurozę niż osoby prowadzące nieaktywny tryb życia.

Objawy kardioneurozy

Objawy nerwicy serca mogą pojawiać się u pacjentów w różnych kombinacjach iz różnym nasileniem. Ta różnorodność jest typowa dla chorób psychicznych i psychosomatycznych, a objawy zaburzenia mogą obejmować od: krótkotrwałe, łagodne napady, które występują sporadycznie, przed codziennym wystąpieniem i nasileniem objawów z towarzyszącym rozmieszczony atak paniki.

Zwykle kardioneuroza ma charakter napadowy i towarzyszą jej kombinacje następujących objawów:

• odczuwanie bólu lub dyskomfort w klatce piersiowej klatka szybowa. Charakter bólu może być przeszywający, piekący, ściskający lub inny. Często ból nie ma dokładnej lokalizacji i może być zarówno umiarkowany, jak i dość silny, ale jednocześnie nie przeszkadza w ruchach pacjenta;
• subiektywne uczucie przyspieszone bicie serca lub odwrotnie, krótkotrwałe zatrzymanie akcji serca (dodatkowe skurcze);
• ogólna słabość, stan określany przez pacjentów jako stan przed omdleniami, chociaż nie ma realnego niebezpieczeństwa utraty przytomności;
• ból w skroniach, psychogenne zawroty głowy, niestabilność i zaburzenia chodu;
• drżenie w ciele, drętwienie kończyn, zwiększona potliwość;
• zaczerwienienie lub bladość skóra, uczucie gorąca, suchość w ustach;
• przyspieszenie tętna, podwyższone ciśnienie krwi;
• dusznośćpłytki, utrudniony lub szybki oddech, uczucie duszności;
• niepokój, strach przed śmiercią, choroba, szaleństwo lub osąd innych. Najczęściej - paniczny strach przed śmiercią z powodu zawału serca, udaru lub zatrzymania oddechu
• o średnim i ciężkim przebiegu podczas napadów możliwa jest derealizacja i depersonalizacja.

Z reguły pacjent zaczyna stale „słuchać” pojawiających się objawów nerwicy serca, a taka uwaga na nie wywołuje jedynie wzrost kardioneurozy. Oprócz objawów, które obserwuje się natychmiast w momencie ataków kardioneurozy, pacjenci często mają zaburzenia snu i wzmożony niepokój.

Sam atak rozwija się na tej samej zasadzie, co w zaburzeniach lękowo-fobicznych. Po pierwsze, osoba zauważa rzeczywiste lub pozorne naruszenie serca, na przykład o charakterze arytmicznym. To naruszenie powoduje uczucie strachu i skupienie się na pracy układu sercowo-naczyniowego, a następnie możliwe są dwie opcje. Albo pacjent z czasem rozprasza się, zwraca uwagę na coś innego i uspokaja się, albo jest niespokojny objawy nasilają się, wzrost przyspiesza, przechodzi w lawinę, a atak kończy się atakiem paniki.

Pierwsze napady paniki są dla pacjenta trudne iw przyszłości zaczyna on oczekiwać nowych PA, tym samym nieświadomie powiększając swoje własne niepokojące tło i prowokując ich pojawienie się. Powstaje błędne koło i tylko odpowiednie leczenie pomaga z niego wyrwać.

Objawy nerwicy serca są pod wieloma względami podobne do objawów chorób układu sercowo-naczyniowego, ale współistniejąca patologia organiczna jest nieobecny, dlatego po niezbędnym badaniu kompetentny kardiolog skieruje pacjenta do innego specjalisty - psychiatry, psychoterapeuty lub neurolog. Czasami kardioneuroza rozwija się na tle obecności prawdziwych chorób sercowo-naczyniowych, co wymaga wspólnej pracy dwóch lub więcej lekarzy w leczeniu pacjenta.

Diagnostyka kardioneurozy

Kardioneuroza to tak zwana diagnoza wykluczenia - przed jej wykonaniem wymagane jest potwierdzenie braku organicznych patologii serca. Dlatego konieczne jest przeprowadzenie ilości badań zaleconych przez kardiologa.

Zwykle zawiera elektrokardiografia, USG, całodobowe monitorowanie holterowskie, pełna morfologia krwi, RTG klatki piersiowej. W razie potrzeby, po zapoznaniu się z wynikami, lekarz zleca dodatkowe badanie.

Ważne jest, aby pamiętać, że objawy kardioneurozy mogą wystąpić również w przypadku innych chorób, na przykład lęku-fobii zaburzenia z napadami paniki, a więc różnicowe diagnostyka. Brakuje dokładnych danych na temat rozpowszechnienia choroby, ponieważ nie zawsze się to robi prawidłowe, a pacjenci są często mylnie leczeni z powodu innych chorób kardiologicznych, psychicznych lub neurologicznych choroby.

Diagnozę różnicową kardioneurozy przeprowadza się w odniesieniu do chorób o podobnych objawach: choroba niedokrwienna serca, zapalenie mięśnia sercowego, zawał mięśnia sercowego, tętniak aorty, zapalenie opłucnej. Różnicowanie przeprowadza się z innymi patologiami, w których ból może promieniować do obszaru serca: kolka wątrobowa lub jelitowa, ostra zapalenie trzustki, choroba refluksowa przełyku. Szczególną uwagę zwraca się na wykluczenie zmian reumatycznych serca, układu zastawkowego.

W przeciwieństwie do organicznych chorób serca, z nerwicą serca, osoba nie może dokładnie wskazać miejsca lokalizacji bólu. Ból może się również zmienić, a przyjmowanie nitrogliceryny nie pomaga złagodzić bólu, chyba że istnieje możliwy efekt placebo. Jednak środki uspokajające benzodiazepiny (fenazepam, diazepam, alprazolam i inne) pomagają szybko i skutecznie powstrzymać atak.

Od zawału serca lub bólu, gdy dusznica bolesna cardioneurozę można również odróżnić zwiększoną mobilnością pacjentów. Przy prawdziwej kardialgii pacjenci zwykle nie wykonują niepotrzebnych ruchów, a nawet ograniczają kontakt z innymi ludźmi z powodu zespołu ostrego bólu.

Diagnozę „kardioneuroza” stawia się, jeśli spełnione są następujące warunki:

• zgodnie z wynikami badań nie ma zmian patologicznych w układzie sercowo-naczyniowym. Mogą wystąpić minimalne zaburzenia rytmu niezwiązane z chorobami serca lub naczyń krwionośnych (tachykardia serca, bradykardia, pojedyncze skurcze dodatkowe);
• nie ma innego powodu bólu w klatce piersiowej. (nerwoból międzyżebrowy, choroby płuc, przełyku, wrzód żołądka, kifoza/skolioza z zespołem bólowym itp.);
• istnieje związek między symptomatologią a przeciążeniem nerwowym, zwiększonym lękiem pacjenta, charakterystycznymi przeżyciami nerwicowymi;
• ataki powtarzają się przez co najmniej trzy miesiące.

Kardiolog nie zajmuje się objawami i leczeniem nerwicy serca. Jego zadaniem jest wykluczenie organicznych patologii sercowo-naczyniowych i skierowanie pacjenta do specjalisty – psychiatry, psychoterapeuty lub neurologa.

Powikłania kardioneurozy

Ponieważ kardioneuroza jest chorobą psychosomatyczną, prawdopodobieństwo powikłań natury fizycznej jest niskie. (choć przy przewlekłej przewlekłej nerwicy serca wzrasta ryzyko nadciśnienia, a nadciśnienie negatywnie wpływa na stan naczyń krwionośnych) Dużo częściej cierpi psychika.

Jeśli kardioneuroza nie jest leczona, z czasem prawie na pewno rozwiną się zaburzenia lękowo-fobiczne z zachowaniem unikającym, zaburzenia hipochondryczne lub zaburzenia depresyjne.

Bez leczenia choroby podstawowej zaburzenia psychiczne i społeczne mogą się rozwijać, a samoistne wyzdrowienie jest rzadkie. Częściej łączą się dodatkowe objawy lękowe i depresyjne, u wielu pacjentów rozwija się agorafobia (lęk przed otwartą przestrzenią).

Leczenie kardioneurozy

Ze względu na dużą zmienność objawów nerwicy serca i ich różne nasilenie, wybór najskuteczniejszego leczenia nie jest łatwym zadaniem. W leczeniu nerwicy serca stosuje się następujące podejścia:

Farmakoterapia

W leczeniu nerwicy serca stosuje się prawie ten sam zestaw leków, co w leczeniu zaburzeń lękowo-fobicznych. Lekami pierwszego rzutu są leki przeciwdepresyjne z grupy selektywnych inhibitorów wychwytu zwrotnego serotoniny. (escitalopram, sertralina, paroksetyna inny)

Efekt leczenia nerwicy serca z takich leków pojawia się dopiero po 2-6 tygodniach terapii, a na początku terapii możliwa jest tak zwana reakcja paradoksalna - wzrost objawów lękowych. Dlatego, aby ukryć skutki uboczne, leki przeciwdepresyjne są przepisywane do sporadycznego stosowania. benzodiazepina lub nietypowe środki uspokajające.

W przebiegu zażywania benzodiazepin istnieje ryzyko uzależnienia i zazwyczaj psychiatrzy lub psychoterapeuci zalecają przyjmować takie tabletki „w miarę potrzeb”, aby złagodzić napady paniki w pierwszych tygodniach przyjmowania leków z grupy SSRI (najczęstsze leki: fluoksetyna, paroksetyna, sertralina, fluwoksamina, citalopram, escitalopram).

W ciężkich przypadkach schemat terapii można uzupełnić lekami przeciwpsychotycznymi lub innymi lekami przeciwlękowymi, np. pregabalina, leki przeciwdepresyjne z innych grup (IOZSiN, trójpierścieniowy)

Leczenie bez leków

W przypadku kardioneurozy psychoterapia jest zalecana we wszystkich przypadkach bez wyjątku.

Z punktu widzenia medycyny opartej na dowodach najskuteczniejsze połączenie psychoterapii poznawczo-behawioralnej z leczeniem odwykowym i zmianami stylu życia.

Ważny zmniejszyć niepokój pacjenta, wytłumacz mu istotę objawów, brak zagrożenia życia, pomóż ukształtować postawę aktywnego udziału w procesie leczenia.

Przy pomocy terapii poznawczo-behawioralnej pacjent uczy się śledzić swoje automatyczne myśli i tłumić katastrofę psychiczną sytuacji, opanowuje metody samopomocy z nadchodzącą paniką atak. Możliwe są również inne metody, na przykład terapia gestalt.

Aby skutecznie leczyć nerwicę serca, pacjent nie powinien skupiać się na niepokojących chwilach i nie ograniczać się, ale starać się prowadzić satysfakcjonujące życie. Dlatego zalecenia lekarzy bo jak leczyć kardioneurozę obejmują nie tylko psychoterapię i tabletki, ale także zbilansowana dieta, stabilny sen i czuwanie, długie spacery, umiarkowana aktywność fizyczna (w przypadku braku przeciwwskazań).

Środki ludowe do terapii

Jeśli zaburzenie jest łagodne, zamiast stosować leki psychotropowe oprócz psychoterapii możliwe leczenie środkami ludowymi, takimi jak nalewki o działaniu uspokajającym (waleriana, motherwort).

Ważny: nalewki zawierające etanol są niezgodne z lekami przeciwdepresyjnymi, przeciwpsychotycznymi i uspokajającymi. Leki psychotropowe są dostępne na receptę i mają przeciwwskazania i powinny być stosowane wyłącznie zgodnie z zaleceniami lekarza.

Prognoza i zapobieganie kardioneurozie

Nie ma zagrożenia dla życia pacjenta (jeśli nie ma historii zawału serca lub udaru mózgu), dlatego przy odpowiedniej terapii rokowanie jest korzystne. Jednak wyraźne i zróżnicowane objawy autonomiczne zakłócają normalne życie i często prowadzą do samoograniczenia.

Profilaktyka, a także leczenie nerwicy serca obejmuje zdrowy tryb życia, dobry wypoczynek, odmowę spożywania napojów alkoholowych, palenie tytoniu, zażywanie narkotyków i substancji psychoaktywnych.

Ważne jest, aby się tego trzymać odpowiednie odżywianiew miarę możliwości unikaj nadmiernego stresu fizycznego, psychicznego i emocjonalnego, silnych lub długotrwałych sytuacji stresowych.

Kardioneuroza ma skłonność do nawrotów, a po długich okresach dobrego samopoczucia na tle odstawienia leku i psychoterapii ataki mogą powrócić. W takim przypadku zaleca się ponowną wizytę u psychoterapeuty lub psychiatry w celu przepisania dodatkowego kursu leczenia i ewentualnej korekty schematu.