Zespół Shereshevsky'ego-Turnera: co to jest, przyczyny, objawy, leczenie

Co to jest zespół Shereshevsky'ego-Turnera?

Zespół Shereshevsky'ego-Turnera (zwany także zespołem Shereshevsky'ego, zespołem Turnera) jest rzadkim zaburzeniem chromosomalnym, które dotyka kobiety. Zaburzenie charakteryzuje się częściową lub całkowitą utratą (monosomią) jednego z drugich chromosomów płciowych. Zespół Turnera jest bardzo zmiennym stanem i może objawiać się inaczej u każdej kobiety.

Kobiety dotknięte chorobą mogą potencjalnie rozwinąć wiele różnych objawów, które wpływają na wiele różnych układów narządów. Częstymi objawami są niski wzrost i przedwczesna niewydolność jajników, które mogą prowadzić do niemożności osiągnięcia dojrzewania. Większość kobiet z zespołem Turnera jest bezpłodna. Mogą wystąpić różne dodatkowe objawy, w tym nieprawidłowości oczu i uszu, wady rozwojowe szkieletu, choroba serca i nerki. Inteligencja jest ogólnie normalna, ale osoby dotknięte chorobą mogą mieć pewne trudności w uczeniu się.

Zespół Shereshevsky'ego-Turnera można zdiagnozować przed urodzeniem lub wkrótce po urodzeniu lub we wczesnym dzieciństwie. Jednak w niektórych przypadkach zaburzenie to można zdiagnozować dopiero w wieku dorosłym, często nieumyślnie. W większości przypadków choroba ta nie występuje rodzinnie i występuje losowo bez wyraźnego powodu (sporadycznie).

Zespół Shereshevsky'ego-Turnera jest jednym z najczęstszych zaburzeń chromosomalnych i prawdopodobnie najczęstszym zaburzeniem genetycznym u kobiet.

Objawy i oznaki

Objawy i nasilenie zespołu Shereshevsky'ego mogą się różnić w zależności od osoby. Wiele objawów zaburzenia jest niespecyficznych, podczas gdy inne mogą rozwijać się powoli lub mogą być subtelne. Należy zauważyć, że osoby dotknięte chorobą mogą nie mieć wszystkich objawów opisanych poniżej. Rodziny dotknięte chorobą powinny porozmawiać z lekarzami o swoim konkretnym przypadku, towarzyszących objawach i ogólnej prognozie.

Fałd skóry na szyi.

Anomalia jest uważana za jedną z najczęstszych manifestacji zespołu (w 70% przypadków). Wygląda jak pieczęć pterygoidów, która biegnie od tyłu głowy do mięśnia czworobocznego.

Przy znacznym nadmiarze skóry pojawia się widoczna błona ściśnięta między głową a ramionami. Taką wadę kosmetyczną koryguje się prostą operacją.

Mały wzrost.

U noworodków z zaburzeniami genetycznymi długość ciała waha się między 42-45 cm. Jednak w przypadku mozaikowej postaci zespołu wzrost może być normalny. Rozwój jest opóźniony we wzorcu kobiecym.

Czasami niski wzrost jest spowodowany naruszeniem formowania się kręgosłupa (fuzja kręgów lub deformacja).

„Twarz Sfinksa”.

Objaw może również wystąpić w przypadku innych chorób, jednak w przypadku zespołu Shereshevsky'ego-Turnera rozpoznaje się go w 35% przypadków i uzupełnia patologia skóry szyjki macicy.

Osoba ma pogrubione usta (patrz. na zdjęciu), w okolicy czoła nie ma naturalnych fałd („polerowane czoło”). Trudno mu całkowicie zamknąć powieki. Mimika twarzy jest zwykle trudna (z powodu wrodzonej słabości mięśni twarzy).

Klatka piersiowa w kształcie beczki lub spłaszczona.

W pierwszym przypadku wymiary przednie i przednio-tylne klatki piersiowej są praktycznie takie same. Deformacja występuje w 45% anomalii.

Przy wadzie w tworzeniu kości klatki piersiowej odnotowuje się jej spłaszczenie.

Przy umiarkowanie wyraźnych patologiach rozwoju układu kostnego objaw może być ledwo zauważalny z wiekiem. Naruszenie nie jest natychmiast korygowane. Zwykle ten efekt nie jest potrzebny. Wada nie powoduje zmian w funkcjonowaniu serca ani układu oddechowego.

Obrzęk.

Obrzęk jest zwykle zlokalizowany w okolicy stóp lub podudzia i jest uważany za specyficzny objaw (występuje z różnym stopniem nasilenia u ponad 50% pacjentów). Paznokcie wyglądają na ściągnięte. W przypadku wad wrodzonych obrzęk jest bardzo silny.

Słaby przyrost masy ciała.

Waga noworodków z zespołem Turnera waha się w granicach 2500-2800 g, w granicach normy. Ale wraz z dorastaniem dziecka przyrost masy ciała odbiega od optymalnych wartości. W przyszłości zawsze będzie gorszy od swoich rówieśników.

Nieprawidłowy rozwój małżowin usznych.

Uszy znajdują się zwykle poniżej poziomu oczu. Chrząstka tworząca uszy u osób z zespołem Shereshevsky'ego jest często słabo rozwinięta i może powodować utratę słuchu.

Epikant.

Jest to nazwa powstawania fałdu skórnego w wewnętrznym kąciku oka (patrz. Zdjęcie). W tym przypadku połączenie z nacięciem mongoloidalnym (jak u dzieci z Zespół Downa) nieobecny.

Paluch koślawy.

Patologiczne skrzywienie łokci, gdy opuszczone ramię nie może się wyprostować i zbacza na bok ciała. Obserwuje się ją u prawie 65% pacjentów z tą chorobą. Podobną anomalię można zdiagnozować w stawach kolanowych, co utrudnia chodzenie.

Deformacje palców.

Deformacje palców (klinodaktylię małego palca, syndaktylię) rozpoznaje się w 75% przypadków. Nie zawsze są zauważalne u niemowląt i często są wykrywane wraz z wiekiem.

Nieprawidłowa pozycja sutków.

Zwiększona odległość między sutkami na klatce piersiowej jest typowym objawem anomalii tylko w połączeniu z innymi objawami zespołu Turnera. Obserwuje się to u 35% pacjentów z nieprawidłowościami chromosomalnymi.

Przebarwienia skóry.

Objaw obserwuje się w 35% przypadków patologii Shereshevsky'ego-Turnera i nie jest uważany za specyficzny. Nagromadzenie pigmentu może wywołać zaburzenia endokrynologiczne. Formacje patologiczne pojawiają się w formie nevi, znamiona.

Patologia sercowo-naczyniowa.

Najczęstsze problemy sercowo-naczyniowe w zespole Shereshevsky'ego-Turnera to przetrwały przewód tętniczy, ubytek przegrody międzykomorowej, koarktacja lub tętniak aorty.

Wady serca związane z niektórymi przypadkami zespołu Turnera mogą zwiększać ryzyko poważnych, zagrażających życiu powikłań, w tym wysokiego ciśnienia krwi w tętnicach płucnych (nadciśnienie płucne) lub rozwarstwienie aorty - stan, w którym dochodzi do pęknięcia wewnętrznej ściany aorty. Krew napływa do środkowej warstwy aorty, w wyniku czego warstwa środkowa i wewnętrzna zostają rozdzielone (rozwarstwione). Rozwarstwienie aorty może spowodować pęknięcie zewnętrznej ściany aorty.

W niektórych przypadkach możesz doświadczyć choroba nerekłącznie z nerki podkowiaste lub brak (ageneza) nerek. Nieprawidłowości nerek zwiększają ryzyko infekcje dróg moczowych i wysokie ciśnienie krwi (nadciśnienie tętnicze).

Inteligencja u kobiet z zespołem Turnera jest zwykle normalna. Jednak kobiety dotknięte chorobą mogą mieć problemy z nauką, zwłaszcza trudności z relacjami wzrokowo-przestrzennymi. Przykładem jest dezorientacja od prawej do lewej. Osoby dotknięte chorobą mogą mieć trudności w nauce matematyki, pamięci niewerbalnej i uwagi. Kobiety dotknięte chorobą mogą również mieć trudności w pewnych sytuacjach społecznych.

Niektóre osoby z zespołem Turnera mają wysokie ryzyko rozwoju pewnych zaburzeń, w tym: zapalenie tarczycy Hashimoto, choroby zapalne okrężnicy, niedoczynność tarczycy, bielactwo nabyte, osteoporoza, łysina, nadmierne owłosienie, cukrzyca, nietolerancja glutenu, otyłość, niedokrwienie serca. Ryzyko wystąpienia jest znacznie zwiększone rak jelita grubego.

Powoduje

Zespół Shereshevsky'ego-Turnera jest spowodowany częściową lub całkowitą utratą (monosomią) drugiego chromosomu płciowego. Chromosomy znajdują się w jądrze wszystkich komórek ciała. Posiadają cechy genetyczne każdej osoby i występują w parach. Otrzymujemy po jednym egzemplarzu od każdego rodzica. Chromosomy są ponumerowane od 1 do 22; 23. para zwykle składa się z jednego chromosomu X i jednego Y dla mężczyzn i dwóch chromosomów X dla kobiet. Tak więc kobiety o prawidłowej strukturze chromosomowej (kariotyp) mają 46 chromosomów, w tym dwa chromosomy X (46, kariotyp XX). Każdy chromosom ma oznaczone krótkie ramię "P"i długie ramię, wskazane "Q". Chromosomy są dalej podzielone na wiele ponumerowanych prążków.

U kobiet z zespołem Turnera brakuje całego lub części drugiego chromosomu płciowego. Powód, dla którego tak się dzieje, jest nieznany i uważa się, że jest wynikiem zdarzenia losowego. W niektórych przypadkach nieprawidłowości chromosomalne pojawiają się samoistnie z powodu błędu w podziale komórek rozrodczych rodzica, albo w plemniku ojca, albo w komórce jajowej matki. Prowadzi to do tego, że błąd genetyczny pojawia się we wszystkich komórkach ciała.

W wielu przypadkach może to mieć wpływ tylko na pewien procent komórek danej osoby. Nazywa się to mozaika. W szczególności, niektóre komórki mają normalne 46 chromosomów (jedna linia komórkowa), podczas gdy inne komórki nie mają normalnych 46 chromosomów (druga linia komórkowa). Ta druga linia komórkowa może zawierać różne nieprawidłowości, takie jak częściowa lub całkowita utrata chromosomu X. W takich przypadkach utrata materiału genetycznego z chromosomu X zwykle następuje z powodu błędów samoistnych na bardzo wczesnym etapie rozwoju płodu. Teoretycznie u osób z mozaikowatością zespół Shereshevsky'ego-Turnera może powodować mniej problemów rozwojowych niż w innych przypadkach, ponieważ dotyczy to mniejszej liczby komórek. Trudno to jednak przewidzieć.

W niektórych przypadkach rzadsze nieprawidłowości chromosomalne (inne niż pełna lub częściowa monosomia) mogą powodować zespół. Takie nieprawidłowości obejmują chromosom pierścieniowy lub izochromosom X. Chromosomy pierścieniowe powstają, gdy końce chromosomu odłamują się, a długie i krótkie ramiona łączą się, tworząc pierścień. Izochromosomy występują, gdy brakuje jednej części chromosomu i jest ona zastępowana identyczną wersją innej gałęzi.

W rzadkich przypadkach niektóre komórki mają jedną kopię chromosomu X, podczas gdy inne komórki mają jedną kopię chromosomu X i trochę materiału z chromosomu Y. Nie ma wystarczającej ilości materiału chromosomu Y, aby wywołać jakiekolwiek cechy męskie, ale wiąże się to ze zwiększonym ryzykiem rozwoju postaci raka znanej jako gonadoblastoma.

Większość objawów zespołu Shereshevsky'ego-Turnera wynika z utraty określonego materiału genetycznego z jednego z chromosomów X. Do tej pory wiadomo, że jeden gen, SHOX odgrywa rolę w rozwoju zespołu. Gen SHOX koduje białko, które pomaga regulować inne geny w organizmie. Produkt genu białka SHOX odgrywa rolę we wzroście i dojrzewaniu szkieletu. Naukowcy uważają, że utrata jednego genu SHOX w zmienionym chromosomie X jest główną przyczyną niskiego wzrostu u kobiet z zespołem Shereshevsky'ego-Turnera.

Dotknięte populacje

Zespół Shereshevsky'ego dotyka około 1 kobiety na 2000 do 2500 żywych urodzeń. Nie są znane czynniki rasowe lub etniczne, które wpływają na występowanie tego zaburzenia. W niektórych przypadkach zaburzenie jest diagnozowane przed urodzeniem lub wkrótce po porodzie. Jednak łagodne przypadki mogą pozostać niewykryte do późnego życia, a nawet w wieku dorosłym.

Diagnostyka

W czasie ciąży zespół można podejrzewać podczas badania ultrasonograficznego (USG). W przypadku zespołu Shereshevsky'ego-Turnera pojawiają się pewne nieprawidłowości fizyczne:

• pogrubienie strefy kołnierza;
• szyjny higroma;
• ekspansja miedniczki nerkowej i kielichów;
• deformacja kości, kształt głowy, kończyn;
• wady serca;
• brak wody lub wielowodzie.

Pogrubienie przestrzeni kołnierza i higroma są już widoczne przy pierwszym planowanym USG. W przypadku patologii mozaikowej wyniki diagnostyki ultrasonograficznej pozostają normalne.

W celu wyjaśnienia postaci zaburzenia zaleca się kariotypowanie płodu. Badanie prowadzi się od 10 do 12 tygodnia ciąży.

Podczas wykonywania tej procedury (pod kontrolą USG) za pomocą specjalnej igły (wkładanej do jamy macicy przez przednią ścianę brzucha) lub cewnika (przez szyjki macicy), płyn owodniowy (amniopunkcja), krew z naczyń pępowinowych (kordocenteza) lub próbka komórek płodu (biopsja kosmówka).

Leczenie

Leczenie zespołu Shereshevsky'ego-Turnera ma na celu określone objawy, które pojawiają się u każdej osoby. Leczenie może wymagać skoordynowanego zespołu specjalistów. Pediatrzy, specjaliści pediatryczni, chirurdzy, kardiolodzy, endokrynolodzy, logopedzi, otolaryngolodzy, okuliści, psycholodzy i inni pracownicy służby zdrowia mogą potrzebować systematycznego i kompleksowego planowania leczenia afektywnego dziecko. Poradnictwo genetyczne jest zalecane osobom dotkniętym chorobą i ich rodzinom.

Konkretne procedury i interwencje terapeutyczne mogą się różnić w zależności od wielu czynników, takich jak ciężkość choroby; obecność lub brak pewnych objawów; wiek osoby i ogólny stan zdrowia. Decyzje dotyczące stosowania określonych schematów lekowych i/lub innych terapii muszą zostać podjęte lekarze i inni członkowie zespołu opieki zdrowotnej w uważnej konsultacji z pacjentem w oparciu o cechy charakterystyczne Obudowa; dokładne omówienie potencjalnych korzyści i zagrożeń, w tym możliwych skutków ubocznych i długoterminowych konsekwencji; preferencje pacjenta; i inne istotne czynniki.

Nie ma lekarstwa na zespół Szereszewskiego, ale opracowano metody leczenia, które mogą poprawić rozwój fizyczny. Przy odpowiedniej opiece medycznej kobiety z zespołem Turnera powinny być w stanie prowadzić pełne, produktywne życie. Główne metody leczenia chorych to hormon wzrostu i terapia estrogenowa.

Osoby z zespołem Shereshevsky'ego-Turnera mogą odnieść korzyści z terapii hormonem wzrostu (GH), która może pomóc w normalizacji wzrostu. Agencja ds. Żywności i Leków (FDA) zatwierdziła stosowanie rekombinowanego hormonu wzrostu w leczeniu dzieci z zespołem Turnera. Rekombinant GR jest sztucznie tworzony w laboratorium. Najlepszy wiek do rozpoczęcia terapii hormonem wzrostu i optymalny czas trwania terapii u kobiet z zespołem nie jest znany. Co do zasady, im wcześniej rozpocznie się terapię hormonem wzrostu, tym korzystniej będzie dla osób nią dotkniętych. Istnieje jednak wiele indywidualnych czynników, które ostatecznie decydują o skuteczności terapii hormonem wzrostu. Decyzje dotyczące terapii GH u osób z zespołem Shereshevsky'ego najlepiej podejmować po konsultacji z endokrynologiem dziecięcym.

Większość kobiet z zespołem Shereshevsky'ego-Turnera wymaga zastępczej terapii hormonalnej, aby przejść przez normalny rozwój związany z dojrzewaniem i rozpocząć miesiączkę. Terapia zastępcza estrogenem i progesteronem zwykle sprzyja dojrzewaniu i rozwojowi drugorzędowych cech płciowych. Terapię zastępczą tymi hormonami rozpoczyna się zwykle około 12-14 roku życia. W tym czasie większość przeciętnych dziewcząt wchodzi w okres dojrzewania.

Większość kobiet z zespołem Turnera nie może zajść w ciążę. Czasami możliwe jest zapłodnienie in vitro (IVF) za pomocą komórki jajowej dawcy i wszczepionej ciąży. W większości przypadków te ciąże są ryzykowne i wymagają ścisłej konsultacji z lekarzem.

Dodatkowe leczenie jest objawowe i podtrzymujące. Na przykład hormonalna terapia zastępcza może być stosowana w leczeniu osób z chorobami tarczycy. Korygowanie ubytku słuchu za pomocą aparatów słuchowych to kolejna ważna interwencja, która może pomóc w nauce i interakcji społecznej.

Wczesna interwencja jest niezbędna, aby dzieci z tym zespołem osiągnęły swój potencjał. Specjalne usługi, które mogą być pomocne dzieciom dotkniętym chorobą, mogą obejmować specjalne wsparcie psychospołeczne, terapię logopedyczną i inne podobne usługi.

Prognoza

Rokowanie dla zespołu Turnera jest korzystne pod względem oczekiwanej długości życia i rozwoju intelektualnego. Wyjątkami są przypadki wystąpienia:

• wrodzone wady serca;
• rozszczep kręgosłupa;
• nieprawidłowe tworzenie się układu moczowo-płciowego.

W odniesieniu do przywrócenia płodności większość pacjentów pozostaje bezpłodna. Jednak dzięki odpowiedniej i terminowej terapii kobiety mogą tworzyć rodziny, prowadzić pełne życie seksualne i rodzić dzieci.

Zespół Shereshevsky'ego-Turnera to złożona patologia genetyczna, która wpływa na całe ciało. Jednak dzięki terminowej diagnozie i prawidłowo przeprowadzonemu leczeniu pacjenci mają szansę przystosować się w społeczeństwie.