Miażdżyca: co to jest, przyczyny, objawy, leczenie, profilaktyka

Wstęp

Miażdżyca to choroba, w której w ścianach średnich i dużych tętnic pojawiają się nierówne tętnice. odkładanie się materiału tłuszczowego (blaszek miażdżycowych lub miażdżycowych), co prowadzi do zmniejszenia światła lub zablokowania statki.

• Miażdżyca jest spowodowana przewlekłym uszkodzeniem ściany tętnicy.
• Wiele czynników przyczynia się do tego uszkodzenia, w tym wysokie ciśnienie krwi, dym tytoniowy, cukrzyca i wysoki poziom cholesterolu we krwi.
• Częstą przyczyną jest niedrożność naczyń krwionośnych z powodu miażdżycy zawał mięśnia sercowego oraz udar.
• Często pierwszym objawem są bóle i skurcze w krytycznym momencie, gdy przepływ krwi nie zaspokaja już zapotrzebowania tkanek na tlen.
• Aby zapobiec miażdżycy, należy zrezygnować z nikotyny, stosować dietę, regularnie ćwiczyć oraz kontrolować ciśnienie krwi, poziom cholesterolu i cukrzyca.
• Progresja miażdżycy do zagrażających życiu powikłań, takich jak zawał serca lub udar mózgu, wymaga pilnej opieki.

W Rosji i większości innych krajów rozwiniętych miażdżyca jest główną przyczyną zachorowalności i śmiertelności. W 2015 roku choroby układu krążenia, zwłaszcza choroba wieńcowa (miażdżyca, która atakuje tętnice dostarczające krew do serca) i udar (miażdżyca, która wpływa na tętnice zaopatrujące mózg) spowodowały prawie 15 milionów zgonów na całym świecie, co czyni miażdżycę główną przyczyną zgonów na całym świecie świat.

Miażdżyca może wpływać na średnie i duże tętnice mózgu, serca, nerek, innych ważnych narządów i nóg. Jest to najważniejszy i najczęstszy rodzaj miażdżycy (ogólne określenie wielu stanów, w których ściana tętnicy pogrubia się i staje się mniej elastyczna).

Co to jest miażdżyca?

Miażdżyca, co oznacza stwardnienie (stwardnienie) tętnic (tętnic-), to ogólne określenie kilku chorób, w których ściana tętnicy staje się grubsza i mniej elastyczna. Istnieją trzy rodzaje:

• miażdżyca;
• miażdżyca tętnic;
• Miażdżyca Menckeberga.

Najczęstszym typem miażdżycy jest stwardnienie naczynia w wyniku tworzenia się blaszek miażdżycowych, które są złogami tłuszczu. Wpływa na średnie i duże tętnice.

Miażdżyca tętnic oznacza stwardnienie tętniczek, małych tętnic. Wpływa przede wszystkim na wewnętrzną i środkową warstwę ścian tętniczek. Ściany pogrubiają się, co prowadzi do zwężenia tętniczek. W rezultacie narządy zaopatrywane w krew przez dotknięte tętniczki nie otrzymują wystarczającej ilości krwi. Uszkodzenie nerek jest powszechne. Zaburzenie to występuje głównie u osób z wysokim ciśnieniem krwi lub cukrzycą. Każdy z tych stanów może powodować dodatkowe obciążenie ścian tętniczek, powodując ich pogrubienie.

Miażdżyca tętnic Menckeberga dotyka małych i średnich tętnic. Wapń odkłada się w ścianach tętnic, zwiększając ich sztywność, ale nie prowadząc do zwężenia światła. Jako taka jest to nieszkodliwa choroba, która zwykle dotyka mężczyzn i kobiety powyżej 50 roku życia.

Przyczyny miażdżycy

Rozwój miażdżycy to złożony proces, ale okazało się, że głównym zdarzeniem we wszystkich przypadkach jest przewlekłe ledwo zauważalne uszkodzenie wewnętrznej wyściółki tętnicy (śródbłonka) przez różne mechanizmy. Takie mechanizmy obejmują:

• Stres fizyczny spowodowany burzliwym przepływem krwi (występujący w gałęziach tętnic, szczególnie u osób z wysokim ciśnieniem krwi).
• Stres zapalny związany z układem odpornościowym (na przykład podczas palenia papierosów).
• Nieprawidłowości w chemii krążącej krwi (na przykład wysoki poziom cholesterolu lub wysoki stężenie cukru we krwi, tak jak w przypadku cukrzyca).

Zakażenia wywołane przez niektóre bakterie lub wirusy (na przykład Chlamydia pneumoniae lub wirus cytomegalii), może również nasilać stan zapalny wewnętrznej wyściółki tętnicy (śródbłonka) i prowadzić do miażdżycy.

- Tworzenie się płytki nazębnej.

Miażdżyca zaczyna się, gdy uszkodzona ściana tętnicy generuje sygnały chemiczne, które powodują, że pewne rodzaje białych krwinek (monocyty i limfocyty T) przyczepiają się do ściany tętnicy. Komórki te migrują do ściany tętnicy. Tam zamieniają się w komórki piankowate, które przechowują cholesterol i inne tłuszcze oraz stymulują wzrost komórek mięśni gładkich w ścianie tętnicy. Z biegiem czasu te obciążone tłuszczem komórki piankowe gromadzą się w ścianie naczynia. Tworzą ogniskowe złogi (złogi) (blaszki miażdżycowe, zwane również blaszkami) pokryte tkanką włóknistą w wyściółce ściany tętnicy. Z biegiem czasu w płytce nazębnej gromadzi się wapń. Blaszki mogą występować na całej średniej i dużej tętnicy, ale zwykle zaczynają pojawiać się w miejscach rozgałęzień tętnic.

- Pęknięcie płytki nazębnej.

Płytka nazębna może rosnąć wewnątrz jamy (światła) tętnicy, co stopniowo prowadzi do jej zwężenia. Kiedy tętnica zwęża się z powodu miażdżycy, tkanki zaopatrywane w krew przez tę tętnicę nie otrzymują wystarczającej ilości krwi i tlenu. Płytka nazębna może również wrastać w ścianę tętnicy, gdzie nie utrudnia przepływu krwi. Oba rodzaje płytki nazębnej mogą pękać (pękać), powodując kontakt ich zawartości z krążącą krwią. Materiał ten stymuluje tworzenie skrzepów krwi. Te skrzepy krwi mogą nagle zablokować cały przepływ krwi przez tętnicę, co jest główną przyczyną zawał mięśnia sercowego lub udar. Czasami te skrzepy krwi pękają, przemieszczają się z krwią i blokują tętnice w innych częściach ciała. Podobnie, kawałki blaszki miażdżycowej mogą odpaść, migrować z krwią i blokować tętnicę w innym miejscu.

Czynniki ryzyka miażdżycy

Niektóre czynniki ryzyka miażdżycy mogą być modyfikowane.

Modyfikowalne czynniki ryzyka obejmują:

• używanie wyrobów tytoniowych;
• wysoki poziom cholesterolu we krwi;
• nadciśnienie tętnicze;
• cukrzyca;
• otyłość;
• brak aktywności fizycznej;
• niskie dzienne spożycie owoców i warzyw.

Czynniki ryzyka, których nie można zmienić, obejmują:

• rodzinna historia wczesnej miażdżycy (tj. bliski krewny męski, który choroba rozwinęła się przed 55 rokiem życia lub bliska krewna kobieta zachorowała przed 65 rokiem życia lat);
• starszy wiek;
• mężczyzna.

Istnieje wiele niezbadanych czynników ryzyka, takich jak wysoki poziom białka C-reaktywnego (białka zapalnego) we krwi, wysoki poziom niektórych składniki cholesterolu, takie jak apolipoproteina B lub lipoproteina (a) oraz czynniki psychospołeczne (takie jak lęk i niski status społeczno-ekonomiczny).

- Palenie.

Palenie jest jednym z najważniejszych modyfikowalnych czynników ryzyka. (Używanie tytoniu w innych formach, takich jak tabaka i tytoń do żucia, również zwiększa ryzyko). Ryzyko rozwoju niektórych form miażdżycy u palaczy, takich jak choroba wieńcowa serca, jest bezpośrednio związane z liczbą wypalanych codziennie papierosów. Ryzyko zawału mięśnia sercowego wzrasta trzykrotnie u mężczyzn i sześciokrotnie u kobiet palących 20 lub więcej papierosów dziennie w porównaniu z osobami niepalącymi. Dla osób, które już są narażone na wysokie ryzyko chorób układu krążenia, palenie tytoniu jest szczególnie niebezpieczne.

Używanie tytoniu obniża poziom lipoprotein o dużej gęstości (HDL) – „dobrego” cholesterolu i podnosi poziom lipoprotein o niskiej gęstości (LDL) - "złego" cholesterol. Palenie zwiększa poziom tlenku węgla we krwi, co może zwiększać ryzyko uszkodzenia wewnętrznej warstwy ściany tętnicy. Używanie tytoniu powoduje jeszcze większy skurcz tętnic już zwężonych przez miażdżycę, co dodatkowo zmniejsza ilość krwi wnikającej do tkanek. Ponadto palenie tytoniu zwiększa podatność krwi na krzepnięcie (poprzez zwiększenie adhezji płytek krwi) oraz ryzyko choroby tętnic obwodowych (miażdżyca wpływająca na tętnice inne niż te, w których znajduje się krew serce i mózg), choroba wieńcowa serca, udar i blokady zespolenia tętniczego nałożonego podczas pomostowania aortalno-wieńcowego lub operacja ominięcia zablokowanej tętnicy gdziekolwiek indziej ciało.

W przypadku osób, które rzuciły palenie, ryzyko jest mniejsze o połowę w porównaniu z osobami, które nadal używają tytoniu, niezależnie od wcześniejszej historii palenia. Rzucenie palenia zmniejsza również ryzyko zgonu po operacji pomostowania tętnic wieńcowych lub zawale mięśnia sercowego oraz ryzyko choroby i śmierci u osób z chorobą tętnic obwodowych. Korzyści z rzucenia palenia zaczynają się natychmiast i rosną z czasem.

Okazało się, że bierne palenie (wdychanie otaczającego powietrza zawierającego produkty palenia tytoniu przez inne osoby) również zwiększa ryzyko. Należy tego unikać.

- Poziom cholesterolu.

Wysoki poziom cholesterolu LDL jest kolejnym ważnym modyfikowalnym czynnikiem ryzyka. Dieta bogata w tłuszcze nasycone powoduje wzrost poziomu cholesterolu LDL u osób podatnych. Poziom cholesterolu we krwi również wzrasta wraz z wiekiem i jest na ogół wyższy u mężczyzn niż u kobiet, chociaż poziom u kobiet wzrasta również po menopauzie. Niektóre choroby dziedziczne prowadzą do wysokiego poziomu cholesterolu lub innych tłuszczów. Osoby z tymi dziedzicznymi schorzeniami mogą mieć bardzo wysoki poziom cholesterolu i (jeśli nie są leczone) umrzeć z powodu choroby niedokrwiennej serca w młodym wieku.

Obniżenie wysokiego poziomu cholesterolu LDL za pomocą leków może znacznie zmniejszyć ryzyko zawału serca, udaru mózgu i śmierci. Istnieje wiele rodzajów leków obniżających stężenie lipidów (leki obniżające stężenie lipidów). Najczęstszym typem są statyny.

Nie wszystkie rodzaje cholesterolu zwiększają ryzyko miażdżycy na wysokim poziomie. Wysoki poziom cholesterolu HDL (dobrego) zmniejsza ryzyko miażdżycy.

Pożądany poziom cholesterolu całkowitego, który obejmuje cholesterol LDL, cholesterol HDL i triglicerydy, wynosi 140 do 200 mg / dl (3,6 do 5,2 mmol / l). Ryzyko zawału mięśnia sercowego wzrasta ponad dwukrotnie, gdy poziom cholesterolu całkowitego zbliża się do 300 mg/dL (7,8 mmol/L). Ryzyko maleje, gdy cholesterol LDL jest poniżej 130 mg/dl (3,4 mmol/l), a cholesterol HDL przekracza 40 mg/dl (1 mmol/l). Osoby z grupy wysokiego ryzyka, takie jak osoby z cukrzycą lub miażdżycą serca lub z zawałem mięśnia sercowego, udarem lub po przebytej operacji by-passów duże dawki statyn mogą pomóc zmaksymalizować redukcję cholesterolu LDL. Jednak odsetek cholesterolu HDL w stosunku do cholesterolu całkowitego jest bardziej wiarygodnym wskaźnikiem ryzyka niż poziom cholesterolu całkowitego i LDL. Cholesterol HDL powinien stanowić ponad 25% całkowitego cholesterolu. Wysokim poziomom trójglicerydów często towarzyszy niski poziom cholesterolu HDL. Jednak dowody sugerują, że izolowany wzrost poziomu triglicerydów może również nieznacznie zwiększać ryzyko miażdżycy.

- Wysokie ciśnienie krwi.

Niekontrolowane wysokie ciśnienie krwi jest czynnikiem ryzyka zawału mięśnia sercowego i udaru mózgu z powodu miażdżycy. Ryzyko chorób sercowo-naczyniowych zaczyna wzrastać, gdy ciśnienie krwi wzrasta powyżej 110/75 mm Hg. Obniżenie wysokiego ciśnienia krwi wyraźnie prowadzi do mniejszego ryzyka. Lekarze zwykle starają się osiągnąć ciśnienie krwi 140/90 mmHg. i poniżej oraz u osób zagrożonych chorobami układu krążenia, na przykład cierpiących na cukrzycę lub chorobę nerek, często 130/80 mm Hg. Sztuka. i poniżej.

- Cukrzyca.

U osób cierpiących cukrzycajest bardziej prawdopodobne, że rozwinie się choroba, która atakuje małe tętnice, takie jak tętnice oczu, nerwy i nerki, powodując utratę wzroku, uszkodzenie nerwów i przewlekłą chorobę nerek. Osoby z cukrzycą mają również tendencję do rozwoju miażdżycy w dużych tętnicach. Mają tendencję do rozwoju miażdżycy w młodszym wieku i są bardziej nasilone niż u osób bez cukrzycy. Ryzyko rozwoju miażdżycy u osób z cukrzycą wzrasta 2-6 razy, zwłaszcza u kobiet. Kobiety z cukrzycą, w przeciwieństwie do osób bez cukrzycy, nie są chronione przed miażdżycą aż do menopauzy. Osoby z cukrzycą mają takie samo ryzyko zgonu jak osoby z zawałem mięśnia sercowego w wywiadzie. Lekarze zwykle starają się pomóc tym pacjentom w ostrożnym zarządzaniu innymi czynnikami ryzyka (takimi jak wysoki poziom cholesterolu i wysokie ciśnienie krwi).

- Otyłość.

Otyłość, zwłaszcza otyłość brzuszna, zwiększa ryzyko choroby wieńcowej (miażdżycy tętnic dostarczających krew do serca). Otyłość brzuszna zwiększa ryzyko innych czynników ryzyka miażdżycy: wysokie ciśnienie krwi, cukrzyca typu 2 i wysoki poziom cholesterolu. Utrata wagi zmniejsza ryzyko wszystkich tych chorób.

- Brak aktywności fizycznej.

Okazało się, że brak aktywności fizycznej zwiększa ryzyko zachorowania na chorobę wieńcową. Istnieje jednak wiele dowodów na to, że regularne ćwiczenia, nawet przy umiarkowanym wysiłku, zmniejszają to ryzyko i śmiertelność. Ćwiczenia mogą również pomóc w zmianie innych czynników ryzyka miażdżycy – obniżając ciśnienie krwi i poziom cholesterolu oraz, jednocześnie promując utratę wagi, zmniejszając insulinooporność.

- Racja żywnościowa.

Istnieje wiele dowodów na to, że regularne spożywanie warzyw i owoców może zmniejszyć ryzyko choroby wieńcowej serca. Nie jest jasne, czy korzyści płynące z jedzenia owoców i warzyw są związane z zawartymi w nich substancjami (fitochemikaliami), czy z faktem, że osoby na diecie bogatej w owoce i warzywa również spożywają mniej tłuszczów nasyconych i częściej spożywają błonnik pokarmowy oraz witaminy. Okazało się, że fitochemikalia zwane flawonoidami (znajdujące się w czerwonych i fioletowych winogronach, czerwonym winie, czarnej herbacie i ciemnym piwie) mają szczególnie wyraźne działanie ochronne. Wysokie stężenia tych substancji w czerwonym winie wyjaśniają stosunkowo niską częstość występowania niedokrwienia choroby serca u Francuzów, mimo że palą więcej tytoniu i spożywają więcej tłuszczu niż Amerykanie. Nie ma jednak badań, które by udowodniły, że spożywanie pokarmów bogatych we flawonoidy lub stosowanie odpowiednich suplementów zapobiega miażdżycy.

Zwiększona zawartość błonnika w niektórych warzywach może obniżyć całkowity cholesterol, poziom glukozy we krwi i poziom insuliny. Jednak zbyt dużo błonnika zaburza wchłanianie niektórych minerałów i witamin. Zazwyczaj pokarmy bogate w fitochemikalia i witaminy są również bogate w błonnik.

Tłuszcz jest istotną częścią diety. Twierdzenie, że spożywanie mniejszej ilości tłuszczu jest ważne dla zdrowej diety, jest tylko częściowo prawdziwe, ponieważ rodzaj tłuszczu również ma znaczenie. Główne rodzaje tłuszczów

• tłuszcze nasycone i trans;
• tłuszcze nienasycone (wielonienasycone i jednonienasycone to rodzaje tłuszczów).

Tłuszcze mogą być miękkie (lub płynne) lub twarde w temperaturze pokojowej. Tłuszcze miękkie, takie jak oleje i niektóre margaryny, mają zwykle wyższą zawartość tłuszczów wielonienasyconych i jednonienasyconych. Tłuszcze stałe, takie jak masło i tłuszcze dodawane do ciasta, mają zazwyczaj wyższą zawartość tłuszczów nasyconych i trans. Tłuszcze nasycone i tłuszcze trans częściej powodują miażdżycę. Dlatego ludzie powinni wykorzystywać każdą okazję, aby ograniczyć ilość nasyconych i tłuszcze trans w swojej diecie, a zamiast tego wybieraj pokarmy jednonienasycone lub wielonienasycone tłuszcze.

Tłuszcze nasycone i tłuszcze trans znajdują się w czerwonym mięsie, wielu gotowych posiłkach i przekąskach, beztłuszczowych produktach mlecznych (takich jak ser, masło i śmietana) oraz twardych margarynach. Jednak dowody na zagrożenia związane z naturalnymi tłuszczami trans pozostają mieszane. Tłuszcze jednonienasycone znajdują się w oleju rzepakowym i oliwnym, miękkich margarynach bez tłuszczów trans, orzechach i oliwkach. Tłuszcze wielonienasycone znajdują się w orzechach, nasionach, olejach roślinnych i majonezie.

Dwa rodzaje tłuszczów wielonienasyconych – omega-3 i omega-6 – są niezbędne dla zdrowej diety. Tłuszcze omega-3 znajdują się w tłustych rybach, takich jak łosoś, jaja wzbogacone w omega-3, olej rzepakowy i orzechy włoskie. Tłuszcze omega-6 znajdują się w niektórych orzechach i nasionach, a także w olejach z krokosza barwierskiego, słonecznikowego i kukurydzianego.

Zdrowa dieta może pomóc zmniejszyć ryzyko rozwoju miażdżycy. Jednak nie jest do końca jasne, czy suplementy diety zawierające witaminy, fitochemikalia, minerały śladowe lub koenzym Q10 również pomagają zmniejszyć ryzyko.

- Spożycie alkoholu.

Okazało się, że osoby spożywające umiarkowane ilości alkoholu mają mniejsze ryzyko choroby wieńcowej niż osoby, które piją za dużo lub nie piją wcale. Alkohol podnosi poziom HDL (dobrego) cholesterolu, zmniejsza również ryzyko powstawania zakrzepów krwi i stanów zapalnych oraz pomaga chronić organizm przed komórkowymi produktami ubocznymi. Jednak nadmierne spożycie alkoholu (ponad 14 drinków tygodniowo dla mężczyzn i ponad 9 drinków tygodniowo dla kobiet) może powodować poważne problemy zdrowotne i zwiększać ryzyko śmierci. Osoby spożywające więcej alkoholu powinny ograniczyć jego spożycie. Osoby, które nie piją alkoholu, nie powinny zaczynać.

- Wysoki poziom homocysteiny we krwi (hiperhomocysteinemia).

Osoby z bardzo wysokim poziomem homocysteiny (aminokwasu) we krwi, zwykle z powodu choroby dziedzicznej, mają zwiększone ryzyko rozwoju choroby wieńcowej w młodym wieku. Nie jest jednak jasne, dlaczego wysoki poziom homocysteiny prowadzi do miażdżycy. Okazało się, że podawanie tym pacjentom leków obniżających poziom homocysteiny nie zmniejszało ryzyka zgonu.

Objawy miażdżycy

Objawy miażdżycy zależą od

• lokalizacja dotkniętej tętnicy;
• czy nastąpiło stopniowe zwężenie lub nagłe zablokowanie dotkniętej tętnicy.

- Objawy stopniowego zwężenia.

Przy stopniowym zwężaniu miażdżyca zwykle nie powoduje objawów, dopóki wewnętrzne światło tętnicy nie zostanie zwężone o ponad 70%.

Pierwszym objawem zwężenia tętnicy może być ból i skurcze, gdy przepływ krwi przestaje dostarczać tlen do tkanek. Na przykład dana osoba może odczuwać ból w klatce piersiowej lub dyskomfort podczas ćwiczeń, ponieważ dopływ tlenu do serca jest niewystarczający. Ten ból w klatce piersiowej (dusznica) zatrzymuje się w ciągu kilku minut po zakończeniu załadunku przez osobę. Podczas chodzenia osoba może odczuwać skurcze mięśni łydek (chromanie przestankowe) z powodu niedostatecznego dopływu tlenu do mięśni nóg. Jeśli tętnice dostarczające krew do jednej lub obu nerek zwężają się, może rozwinąć się niewydolność nerek lub niebezpiecznie wysokie ciśnienie krwi.

- Objawy nagłego zablokowania tętnicy.

Jeśli tętnica dostarczająca krew do serca (tętnica wieńcowa lub tętnica wieńcowa) zostanie nagle zablokowana, zawał mięśnia sercowego. Może spowodować zablokowanie tętnic dostarczających krew do mózgu udar. Zablokowane tętnice w nogach mogą powodować zgorzel palców u nóg, stóp lub podudzi.

Diagnostyka

Metody diagnozowania miażdżycy zależą od obecności objawów u pacjenta.

- Osoby z objawami.

Osoby z objawami sugerującymi zablokowanie tętnicy są poddawane testom w celu określenia lokalizacji i zakresu zablokowania. W zależności od tego, który narząd może być dotknięty, stosuje się różne testy. Na przykład, jeśli lekarz podejrzewa zablokowanie tętnicy serca, z reguły przepisuje się elektrokardiografię (EKG), testy badania krwi pod kątem substancji (markerów serca) wskazujących na uszkodzenie serca, a czasem testy wysiłkowe lub cewnikowanie kiery.

Osoby z miażdżycą tętnic jednego narządu często mają miażdżycę w innych tętnicach. Dlatego jeśli lekarz wykryje blokadę miażdżycową w jednej tętnicy, np. w nodze, zwykle zleca badania w celu znalezienia blokad w innych tętnicach, np. w sercu.

Lekarz sprawdza również pewne czynniki ryzyka u osób z miażdżycową niedrożnością tętnic. Na przykład mierzy poziom glukozy, cholesterolu i trójglicerydów we krwi. Lekarze zazwyczaj przeprowadzają te badania u dorosłych w ramach rutynowych corocznych kontroli.

Ponieważ jest prawdopodobne, że niektóre blaszki w tętnicach pękną i utworzą skrzep krwi w tym obszarze, lekarz czasami zleca badania w celu zidentyfikowania tych niebezpiecznych blaszek. Chociaż żadne badania nie gwarantują dokładnej diagnozy, lekarze stosują angiografię tomografii komputerowej (CT), wewnątrznaczyniowe badanie ultrasonograficzne (w którym za pomocą sondy ultradźwiękowej na końcu cewnika umieszczonego w świetle tętnicy) podczas cewnikowania serca i koronarografii, a także szeregu innych badań i badań obrazowych krew.

- Osoby bez objawów (badania przesiewowe).

W przypadku osób z czynnikami ryzyka miażdżycy, ale bez objawów, lekarze zwykle wykonują badania krwi w celu pomiaru poziomu glukozy, cholesterolu i trójglicerydów we krwi. Lekarze zazwyczaj przeprowadzają te badania u dorosłych w ramach rutynowych corocznych kontroli.

Niektórzy lekarze zalecają badania obrazowe jako środek zapobiegawczy w celu wykrycia blokady miażdżycowej u osób z czynnikami ryzyka, ale bez objawów. Badania takie obejmują tomografię elektronową serca oraz USG tętnic szyjnych (tętnice szyjne).

CT może również wykryć stwardniałe (zwapnione) blaszki w tętnicach wieńcowych. Wynik tego testu jest czasami nazywany indeksem wapnia. USG tętnic szyjnych wykrywa pogrubienie ściany tętnicy, co sugeruje miażdżycę. Jednak wielu lekarzy uważa, że ​​wyniki tych badań rzadko prowadzą do korekty. zalecenia, które przedstawiliby na podstawie innych, łatwych do zidentyfikowania czynników ryzyka dla konkretnego Pacjent.

Profilaktyka i leczenie

Aby zapobiec miażdżycy, ludzie powinni:

• spożywać zdrową żywność;
• uprawiać wychowanie fizyczne;
• schudnąć;
• Rzuć palenie;
• niższy poziom cholesterolu LDL;
• niższe ciśnienie krwi;
• niższy poziom glukozy we krwi;
• czasami zażywanie narkotyków, takich jak statyny.

Zdrowa dieta może pomóc zmniejszyć ryzyko rozwoju miażdżycy. Dieta uboga w tłuszcze nasycone, rafinowane węglowodany, alkohol oraz bogata w owoce, warzywa i błonnik zmniejsza ryzyko chorób serca. Zdrowa dieta i ćwiczenia fizyczne mogą pomóc Ci schudnąć, jeśli masz nadwagę lub otyłość.

Pacjenci palący powinni rzucić palenie. W przypadku osób, które rzuciły palenie, ryzyko jest mniejsze o połowę w porównaniu z osobami, które nadal używają tytoniu, niezależnie od wcześniejszej historii palenia.

Przy wysokim ciśnieniu krwi konieczne jest obniżenie ciśnienia krwi poprzez zmiany stylu życia i przyjmowanie leków. Pacjenci z cukrzycą muszą ściśle kontrolować poziom cukru we krwi (glukozy).

Osobom z wysokim ryzykiem rozwoju miażdżycy zaleca się również przepisywanie niektórych leków.

Wskazane jest przyjmowanie statyn obniżających poziom cholesterolu (nawet jeśli poziom cholesterolu jest prawidłowy lub nieznacznie podwyższony), a w niektórych przypadkach aspiryna lub inne leki przeciwpłytkowe (leki zapobiegające sklejaniu się płytek krwi i blokowaniu krwi statki). Aspiryna i inne leki przeciwpłytkowe mogą powodować krwawienie, dlatego leki te należy przyjmować tylko u pacjentów z bardzo wysokim ryzykiem miażdżycy.

Niektóre leki stosowane w leczeniu wysokiego ciśnienia krwi i leki stosowane w leczeniu cukrzycy również pomagają zmniejszyć ryzyko miażdżycy.

Komplikacje

Miażdżyca może prowadzić do poważnych i długotrwałych powikłań.

Może bezpośrednio przyczyniać się do rozwoju choroby niedokrwiennej, szyjnej i obwodowej serca. W chorobie wieńcowej tętnice blisko serca zwężają się. Choroba tętnic szyjnych wpływa w ten sam sposób na tętnice w pobliżu mózgu, podczas gdy choroba tętnic obwodowych wpływa na dopływ krwi do kończyn.

Może to prowadzić do wielu niebezpiecznych komplikacji, w tym:

• Choroby serca oraz niewydolność serca;
• Zawał serca;
• niewydolność nerek (nerki mogą przestać działać, jeśli nie dostają wystarczającej ilości krwi);
• Tętniak;
• Udar mózgu;
• Arytmia (miażdżyca może prowadzić do nieregularnych rytmów serca i kołatania serca).

Miażdżyca jest główną przyczyną zgonów w wielu krajach. Jednak osoby z miażdżycą żyją dłużej i mają lepszą jakość życia niż kiedykolwiek wcześniej. Wielu tej chorobie można zapobiec. Nawet osoby, które są genetycznie zaprogramowane na miażdżycę, mogą opóźnić początek i zaostrzenie choroby przy zdrowym stylu życia, odpowiedniej diecie i lekach na zmniejszenie Cholesterol LDL.